İrlanda
Fotoğraf Federasyonu tarafından ulusal fotoğraf yarışmalarına juri üyesi olarak
davet edildiğimde Dublin’e gideceğim
için çok sevinmiştim. Dünyada merak ettiğim şehirlerden biriydi ama içimdeki
ses “ Sen aslında Belfast’ı daha çok merak ediyorsun “ diyordu ve her zamanki
gibi doğruyu söylüyordu. Üniversite
yıllarını 1980 öncesi dönemde yaşamış biri olarak IRA ve Belfast çok sık
gündemdeydi yaşantımızda. Yıllar sonra bambaşka bir nedenden dolayı İrlanda
topraklarına ayak bastığımda dostlarıma “Kuzey İrlanda’ya gidebilir miyiz ?” dediğimde,
kısa bir yolculuk sonrasında kendimi Belfast sokaklarında dolaşırken bulmuştum.
Sancılı
bir tarihin yaşandığı bu sokakların her köşesinde bir hikaye var. Dolaşırken
çoğunlukla bulutlu gökyüzünden mi bilemem ama bu ağır havayı hissediyorsunuz.
Bizde bir söz var ya “Şu duvarların dili olsa da konuşsa” diye, burada bu
duvarlar konuşmakta. Her biri bir sanata eseri kıvamındaki duvar resimleri her
köşe başında karşınıza çıkıyor. Size İrlanda’nın siyasi tarihi hakkında bilgi
vermek gibi haddim olmayan bir duruma düşmek istemiyorum ama duvardaki
resimlere bakarak şehrin hangi bölgesinde olduğunu rahatlıkla anlamanız mümkün.
Katoliklerin olduğu bölgeler, Protestanların ağırlıklı olduğu bölgeler ve derken
karşınıza her türlü milis grupların temalarını işleyen duvar resimleri ile
karşı karşıya kalabilirsiniz. Eğer benim gibi kafanız karışırsa “Mural” olarak
tanımladıkları bu duvar resimleri için “turistik taksi turları” bile mevcut.
Kuzey
İrlanda’da 1970 den bu yana 2000’in üstünde duvar resmi yapılmış. Bunların
büyük bir kısmı Belfast’ta. Ağırlıklı olarak politik görüşe sahip bu resimler,
kimi zaman o noktada yaşanmış bir hadisenin, ki çoğunlukla acı hatıraları taşıyor,
sembolize edildiği resimler. Canlı bir tarih belgeselini izliyor ya da açık
hava müzesi gibi geziyorum sokaklarda. İşte bir köşede birinin hatırasına
yapılmış bir resim, tarih 1970’li yıllar ve “Hatırlanacaksın” ifadesinin
yanında yakındaki okuldan kaçarak sigara içmeye çalışan günümüz gençliği. Bir
duvarda manalı bir söz “ Tarih kazanan tarafından yazılır”. Pek çoğunda yerel
kahramanlar ve yaşanılanlar. Başka bir duvarda barışa özlem duyan ifadeler. Birkaç
sokak ilerde bu kez dünyanın başka bir ucundaki siyası bir hareketi destekleyen
daha yakın tarihe ait başka bir duvar resmi. Türkiye’de nasibini almış bir
duvarda. Bir köşede ise sanki Küba’dayım, Havana’da yaşadığım bir görüntü ile Che’nin dünyaca
bilinen yüzü zamanın acımasızlığına direniyor.
İrlandalı
dostlarım “Artık yeni yapılanlar pek siyasi değil” diye bir açıklama
getiriyorlar. Bu tarih gezisi içinde başka bir tarihsel olayın belgesinin
önünde duruyorum. Siyah ağırlıklı bir duvar resminde “Titanik” vurgulanmış. Alt
kısımda Titaniğin batışını manşet yapmış bir gazete taşıyan çocuğun üstünde
“Titanik Belfast’ta yapıldı” ifadesi ve resimler. Buruk bir gurur abidesi gibi
dikkat çeken bir köşede duruyor. Zamanında dünyanın en büyük gemisinin
Belfast’ta yapıldığını eminim birçoğumuz bilmeyiz. Tersaneden günümüze geriye
sadece hatıra olarak bir dev vinç kalmış limanda, hala uzaktan
görebiliyorsunuz.
Bazı
duvarlarda İrlanda’ya özgü mitlerin işlendiğini görebilirsiniz. Eğer kendinize
vakit ayırıp yaya olarak gezerseniz. Bazı dükkanlarda bir zamanlar “yasadışı”
olarak kabul edilmiş grupların bayrak, flama ve hatıra eşyalarının satıldığını
görünce şaşırmadım değil, dedim ya kendine özgü bir kent.
Yorulup
bir İrlanda “Pub”ına giriyoruz dinlenmek için. Bunu yapmamak Adana’ya gidip
Adana kebabı yememek gibi bir şey olsa gerek. Koyu renkli “Guinness” birasının
bardağımda biraz dinlenmesini seyrederken pub müdavimlerinin meraklı bakışları
altındayım. Nereden gireceğim sohbete, tabii ki futbol. Ortak lisan gibi
buralarda. Ben yarım yamalak futbol bilgimi ve bu sıralar hangi maçlar varsa
sohbete başlıyorum. Cehaletimin ortaya
çıkmaması için bir taraftan dua ediyorum, ama Milli Takımın başarılarını,
Galatasaray, Fenerbahçe derken üçüncü bira ve dayanılmaz ısrarlar sonucunda az
kalsın Celtic’li olacaktım. Dördüncü biradan sonra ise kendimi bir “Celtic”
duvar resminin önünde buldum. Bu güzelim “hakiki” İrlanda Pub’ında tanıştığım
60’lı yaşlardaki genç dostlarım “Artık
huzur istiyoruz, o resimler tarihimiz, ancak geleceğe bakmalıyız” diye
getirdiler beni buralara. Sonrada Celtic fanatiği bir berber dükkanında
fotoğrafladım günümüz Belfast insanlarını.
“Belfast’da
duvar olmak” tarihe şahitlik etmektir. Görünen o ki Berlin ve Belfast’ın
ayrılıkları bitmişti ve bir yenisi yaratılana kadar sanırım geriye bölünmüş ve duvarlarında
hala izler taşıyan başkent olarak bir “Lefkoşa “ kaldı dünyada. Ne diyeyim
“darısı başına”.
#dublin ,#belfast , #mural ,#sefaulukan , #duvar , #pub , #geziyazısı , #irlanda
KONU İLE İLGİLİ YORUM VE GÖRÜŞLERİNİZİ BEKLİYORUM ConversionConversion EmoticonEmoticon